Een kolenbrander, in bijna heel Europa verdwenen, maar nog actief in het Bukk-gebergte.

Op deze pagina een greep uit de cultuur van de streek.

Kool- en kalkbranders

Het koolbranden en kalkbranden zijn uit bijna heel Europa verdwenen, maar in de Bukk bergen hebben deze intrigerende ambachten de moderne technische ontwikkelingen overleefd. Het is opwindend om de arbeidsintensieve protocol's voor het opbouwen en ontmantelen van een houtskoolstapel of kalkoven van nabij mee te maken.

Tegelijkertijd is het -met een fotocamera om de hals- enigszins verwarrend om deze mensen te zien werken onder dergelijke zware omstandigheden voor zeer weinig geld. Hoewel het om serieuze beroepen gaat, zijn het immers attracties voor een moderne toerist. Deze tegenstelling heeft soms wat irritatie tot gevolg, maar door ons goede contact met deze ambachtslui weten we wat ze verlangen. Daardoor is het mogelijk om in onze aanwezigheid vrij rond te lopen, te vragen en te fotograferen.

Wijnkelders

IWijnkelders In het Noordoosten van Hongarije zijn twee beroemde wijndistricten. De Tokajvulcaan, ten zuiden van Zemplen, worden groene druiven geproduceerd met een interessante schimmel. De witte wijnen hebben daardoor een unieke smaak, geliefd door velen, maar zeker niet door iedereen.

Het zuidelijk deel van Bukk is beroemd vanwege zijn rode wijnen. Hier wordt het Stierenbloed gemaakt. Rond Eger zijn vele wijnkelders open voor het publiek. Daar kun je de wijnen proeven en als hij bevalt, kopen voor een goede prijs.

Verspreid door het zuiden van Bukk zijn duizenden kleine wijnkelders, met de hand uit het vulkanische tufsteen gehakt. Hier produceren families hun eigen wijn of verdienen wat extra met semi-professionele wijnen. Farm Lator bezoekt deze authentieke kelders. Het is een goede manier om te communiceren met de lokale bevolking en om iets te leren over de lokale geschiedenis. Veel van deze grotjes zijn gehakt door de slaven van de Turken en werden gebruikt als gevangenissen of martelkamers. Later werd er in deze huizen gewoond. Op sommige plaatsen dienen ze nog altijd als huis. Tegenwoordig hebben ze een vriendelijker bestemming: productie en opslag van pure, frisse wijntjes zonder toevoegingen.

Barokke stad

De barokke stad Eger behoort samen met Boedapest, Kecskemet en aan paar andere historische steden tot de mooiste steden van Hongarije. De stad is echter schoner en beter georganiseerd dan de andere. Het heeft een autovrij centrum en daardoor is het prettig om er te lopen. Uw gastvrouw kent de stad als haar broekzak en toont u de mooiste gebouwen, kerken en onverwachte objecten. Elk gebouw heeft hier een verhaal te vertellen over de bewogen historie van Hongarije.

Poesta

Veel mensen associëren Hongarije met de poesta of hebben herinneringen aan acrobatische paardrijders die een voorstelling geven in traditionele kledij. Het is waar dat Hongarije ooit was bevolkt door de zogenaamde Magyar die te paard het land veroverden. En het is aardig om dit deel van de Hongaarse geschiedenis te zien vertolkt, maar de poesta heeft tevens een zeer boeiende hedendaagse cultuur.

Sinds eeuwen en nog altijd worden de uitgestrekte steppen bevolkt door herders met schaapskudden of koeien. Met hun kuddes trekken ze door de oneindige vlakte. Door het zout in de bodem en door de droogte zijn de steppegraslanden weinig productief. Daardoor kunnen de dieren nooit lang op een plek blijven en zijn aldus altijd in beweging. De herders lopen lange afstanden, die vroeger werden overbrugd m.b.v. kleine rieten hutjes.

Op de poesta groeide oorspronkelijk vrij veel bos. Met name de turken hebben deze bossen opgeruimd (verbrand), waarschijnlijk vanwege strategische doeleinden. Wanneer je wandelt op deze lege vlaktes en je ziet een grote kudde schapen in de verte, dan is het duidelijk dat hier niet veel is veranderd sinds toen. Een horizon met een enkele boom en wellicht een verre kerktoren helpt je een dergelijke voorstelling te maken. Er zijn hier nog altijd grote oppervlakten zonder telefoon of elektriciteitsdraden. Op deze plekken, met een droge steppevegetatie, een hard klimaat en een delicate cultuur is het niet moeilijk te ervaren dat de tijd soms weinig betekenis heeft.

Thermale baden

De Hongaarse cultuur is nauw verbonden met de vulkanische bronnen in het hele land. Hier vind je de zogenaamde gezondheidsbaden. Dit zijn kleinere of omvangrijke centra met verschillende zwembaden: lauwe, warme, hete, Turkse baden, sauna's en ook gewone (koude) zwembaden. De warme en hete baden bevatten water van diep onder de grond, dat rijk is aan mineralen. Men dicht hier een helende werking aan toe. Het is niet aan ons om deze stelling te beoordelen. Wel is duidelijk dat het baden in deze centra erg ontspannend is. Farm Lator ligt op een oude breuklijn in de aardkost. Daardoor zijn er in de omgeving verschillende gezondheidsbaden te vinden. De kleinste en minst drukke is het bad bij Bogacs, 25 kilometer naar het westen, richting Eger.

Het Matyo-volk

Het zogenaamde Matyo-volk bewoonde de regio rond Mezokovesd (30 km ten Zuidwesten van Lator). In musea wordt aandacht besteed aan hun kledij en aan de manier waarop men toen woonde. In de stad worden, tijdens het seizoen, voorstellingen gegeven met de cultuur van dit volk als thema. U ziet een traditionele trouwerij en traditionele dansen, waarvan enkele ten grondslag liggen aan beroemde Hongaarse dansvormen. Het is eerste klas theater. Als je je inschrijft, kun je zelfs deelnemen aan het trouwdiner, met echt traditioneel voedsel.

back to top